Een rechter in de Amerikaanse staat Texas heeft bevolen dat de 5-jarige Liam Conejo Ramos en zijn vader Adrian Conejo Arias uiterlijk dinsdag 3 februari moeten worden vrijgelaten uit immigratiedetentie. De twee werden op 20 januari aangehouden in een voorstad van Minneapolis (Minnesota) en daarna overgebracht naar een detentiecentrum in Texas, ver van hun woonomgeving.

De rechter, Fred Biery, uitte in zijn beslissing stevige kritiek op de manier waarop de aanhouding en detentie zijn verlopen. In berichtgeving over de uitspraak wordt vermeld dat hij vraagtekens zette bij de rechtmatigheid van de gebruikte procedure en dat hij de impact op een kind zwaar liet meewegen.

Detentie ver van huis

Volgens gerechtelijke stukken en media-rapportages werden Liam en zijn vader na de arrestatie overgebracht naar een faciliteit in Texas, op grote afstand van Minnesota. Rond de detentie ontstond in korte tijd publieke en politieke aandacht, mede door zorgen over de situatie van het kind en door demonstraties bij de locatie waar zij vastzaten.

Beelden van Liam, onder meer met een wintermuts en een rugzak, gingen rond op sociale media en leidden tot verontwaardiging en vragen over hoe ICE met minderjarigen omgaat tijdens acties.

Discussie over aanpak ICE

Over de gebeurtenissen bij de woning in Minnesota bestaan verschillende lezingen. Ooggetuigen en betrokkenen stelden dat Liam kort na de aanhouding van zijn vader is benaderd en dat agenten hem zouden hebben ingezet om contact te krijgen met zijn moeder in de woning. ICE en het Amerikaanse ministerie van Binnenlandse Veiligheid weerspreken dat: zij zeggen dat er geen kind als “lokaas” wordt gebruikt en dat agenten juist pogingen hebben gedaan om Liam veilig bij familie onder te brengen.

Het ministerie schreef op X dat de moeder volgens hen weigerde de voogdij direct op zich te nemen, ondanks meerdere pogingen om het kind met haar te herenigen. ICE-functionaris Marcos Charles zei bovendien dat zijn medewerkers “alles hebben gedaan” om Liam met familie te herenigen en dat het kind niet doelbewust is aangehouden.

Asielaanvraag en vervolg

Volgens berichtgeving heeft de familie een lopende asielaanvraag. Advocaten en betrokkenen wijzen erop dat zij in december 2024 bij een officiële grensovergang asiel zouden hebben aangevraagd en dat er geen definitief uitzetbevel tegen hen zou hebben gelegen.

Wat er na de vrijlating gebeurt, hangt af van de verdere immigratieprocedure en eventuele voorwaarden die aan hun vrijlating worden gekoppeld. De uitspraak zorgt intussen voor hernieuwde discussie in de VS over de werkwijze bij immigratiehandhaving en de positie van kinderen daarin.